تاریخچه خمیرمایه

 تاریخچه تولید خمیر مایه

 برای سالها خمیر مایه از طریق مخلوط کردن خمیر ورآمده و آرد و تخمیر آن با کمک هوای آزاد و زمان، صورت می‌گرفت. این روش هنوز هم در بسیاری از مناطق روستائی و کم جمعیت جهان سوم اعمال می‌شود.

 هیچکس علت واقعی فرایند تخمیر را که سبب تولید نان می‌شد را نمی‌دانست و به نوعی یک هنر محسوب می‌شد و صاحبان آن سعی می‌کردند اسرار خود را کاملاً مخفی نگه بدارند تا اینکه درخلال سال‌های 1863ـ1857 دانشمند مشهور فرانسوی لوئی پاستور تحقیقات وسیعی را در مورد این فرایندها بعمل آورد و نهایتاً‌ به این کشف بزرگ نائل شد که فرایند تخمیر بوسیله موجودات زنده ذره ‌بینی صورت می‌گیرد.این موجودات از نوع آلودگی‌های طبیعی موجود در سطح میوه‌ها و سبزی‌ها و غلات می‌باشد که لوئی پاستور آنها را "ساکارومیسس سرویزیه"  نامید. پس از آن اولین خمیرمایه فشرده در سال 1781 در هلند ساخته شد. توسعه و گسترش این صنعت به مقیاس وسیع مدیون روش تولیدی بود که توسط "موتنر" در سال 1846 ابداع گردید. این روش تکمیل شده، روش استفاده از باقیمانده مواد تخمیری بود که از ذرت و مالت بعنوان مواد اولیه استفاده می‌نمود و بازاء هر یکصد کیلوگرم مواد اولیه خشک، 12 کیلوگرم خمیرمایه و 28 لیتر الکل بدست می‌آمد.

 تغییرات و نوآوری‌های زیادی بتدریج در این شیوه تولید صورت پذیرفت و بخصوص روش تزریق هوا در خمیر که در سال 1879 توسط  "مارکارت" ابداع گردید، بازده تولید مخمر نسبت به مواد اولیه مصرفی را بمقدار قابل توجهی بالا برد.
 گرانی بیش از حد دانه‌های غلات در زمان جنگ جهانی اول باعث گرایش تولید کنندگان خمیرمایه به استفاده از ملاس گردید و از آن پس بعنوان ماده اصلی اولیه تولید خمیر مایه مورد بهره‌برداری قرار گرفت و غلات، سیب‌زمینی و محلول‌های سولفوره نقش مواد جایگزین را بعهده گرفتند که در مواقع خاص و ضروری مورد استفاده قرار می‌گرفتند.

سابقه تولید خمیرمایه در کشور

قدیمی‌ترین واحد تولید کننده خمیرمایه در کشور، کارخانه شرکت ایران مایه واقع در شهریار می‌باشد که در سال 1348 به بهره برداری رسید و تاکنون به تولیدخود ادامه میدهد. این شرکت تا سال 1373 تنها تولیدکننده این محصول در کشور بود که در این سال شرکت ایران ملاس بعنوان دومین تولید کننده به مجموعه این صنعت اضافه شد این در حالی بود که در همین سال کارخانه دوم شرکت ایران‌مایه واقع در شهرستان تبریز نیز به بهره برداری رسید و ظرفیت اسمی تولید این محصول در کشور در این سال به بیش از چهار برابر قبل افزایش یافت. در سال‌های بعد از سال 1373 محصولات این دو شرکت تنها تولیدات داخلی خمیرمایه در کشور بشمار آمدند که در سال‌های 1380 و 1381 پنج واحد جدید به اسامی شرکت خمیرمایه خوزستان، خمیرمایه چهار محال، خمیر مایه لرستان، خمیر مایه رضوی و خمیر مایه رویان شاهرود به این مجموعه اضافه شد و در حال حاضر 6 شرکت فعال در این زمینه در کشور وجود دارد. بررسی ظرفیت اسمی در کشور نشان می‌دهد در شرایط کنونی ظرفیت تولید در ایران بیش از 40 هزار تن است که تولید سال گذشته در حدود 32 هزار تن بوده است که از یک سوم این مقدار به خارج از کشور صادر گردیده است.

امارگیر سایت